Kenevir denildiğinde akla neden “uyuşturucu” geliyor?Ülkemizde her alanda olduğu gibi kenevir konusunda da koyu bir “cehalet” söz konusudur. Hem de ezelden beri.

Yurdumuzda kenevir ekimi 1933 yılında çıkarılan “2313 sayılı Narkotik Maddelerin Kontrolü Hakkında Kanun” ile “bitkiden uyuşturucu üretimi”ni engellemek amacıyla kesin olarak yasaklandı.

1990 yılında Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolü Hakkında Yönetmelik ile ilk defa endüstriyel kenevirin lif, tohum ve sap üretimi için sınırlı izinle ekimi yasallaştırıldı. Bu düzenleme, kenevir ekimini tamamen serbest bırakmasa da kontrollü şekilde yasal hâle getirdi.

2016 yılında da yönetmelik güncellendi ve 19 ilde izinle endüstriyel kenevir ekimine olanak sağlandı; üretim izin belgesi almak zorunlu oldu. İllerin sayısı daha sonra 21’e çıktı. Ancak, her dönemde kenevirden elde edilecek ürünlerin sağlık amacıyla kullanımı önünde ciddi bir bariyer oluşturuldu. 2025’te kabul edilen yeni yasal düzenlemeler ile kenevirden elde edilen tıbbi ürünler, sağlık destek ürünleri ve kişisel bakım ürünleri artık hukuken tanımlanıp düzenlenebilir hâle geldi. Bu konuda tek il, Konya yetkili kılındı. Dikkat edilirse sadece sağlık destek ürünleri, ilaç değil. Kaldı ki ekilmesine izin verilen kenevir endüstriyel. Yani CBD ve THC oranı çok düşük olan kenevir cinsi.

Tabii bu sıkılığın, yasaklamanın ardında uluslararası ilaç kartelleri ve onların Türkiye uzantıları var. İnsan sağlığı ve yaşamı için vazgeçilmez olan ve yeryüzünün en eşsiz ürünlerinden biri olan kenevir, “uyuşturucu” öcüsü ile halâ ülke insanından uzak tutuluyor.

Dünya Sağlık Örgütü projeksiyonlarında 2030 yılından itibaren ülkemizde kontrolsüz ve aşırı antibiyotik kullanımı nedeniyle kitlesel ölümler bekleniyor. Aynı kapsamda kontrolsüz ve aşırı anti depresan kullanımının sonuçları da bizi bekliyor. Bunların yanına bir de DEHB kısaltması altında Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu gerekçesi ile yeni nesile ilaçlar pompalanıyor.

YÜREKLİ BİR SES, BU SESE  KULAK VERİN EFENDİLER !

Bursa – Uludağ Üniversitesi’nde bir kongre gerçekleşti. Tarih 15 ARALIK 2025 Kongrenin adı: Uluslararası Multidisipliner 2. Çevre ve Kenevir Kongresi. Kürsüde akademisyen olmayan ama sahadaki tecrübesi ile donanmış, kenevir üretimi ve işlenmesi ile kendilerine üst bir satatü ve rol arayanların neredeyse tamamını tanıyan bir genç vardı; adı Ahmet Kalaycı. Genç ama tecrübeli üretici Kalaycı “Kenevir konusu bir tarım projesi değildir, Ulusal Sağlık Sigortasıdır” diyor.

Devam ediyor:

“Bugün burada keneviri bir tarım ürünü olarak konuşmak için toplanmadık.
Bugün burada aslında çok daha büyük bir meseleyi tartışıyoruz:
Türkiye’nin sağlık güvenliği, biyofarmasötik bağımsızlığı ve krizlere hazırlık kapasitesi.

Türkiye yılda yaklaşık 2,5 milyar kutu ilaç tüketen bir ülke. Bu ilaçların adet bazında yüzde 90’ı yerli olarak üretiliyor olabilir; ancak parasal değer bazında yüzde 80’den fazlası ithal aktif farmasötik maddeye (API) bağımlıdır.

Bu ne demektir? Kutuyu biz üretiyoruz, ama ilacın kalbini başkasından alıyoruz.

Kenevir Tartışması Yanlış Yerden Yapılıyor

Kenevir tartışması uzun yıllardır yanlış bir eksende ilerliyor. Uyuşturucu tartışması, tarım teşviki tartışması, kolluk tartışması…

Oysa modern dünyada kenevir artık:

• Biyofarmasötik ham madde kaynağıdır
• Klinik araştırma altyapısıdır
• Stratejik sağlık rezervidir

Bugün ABD’nin Strategic Petroleum Reserve’i varsa, Norveç’in petrol fonu varsa,
bizim de ulusal biyofarmasötik rezerv konuşmamız gerekir.

Soru şu değildir:

“Bunu kullanmalı mıyız?”

Sorulması gereken asıl soru şudur:

“Kullanmamak bize neye mal olur?”

Rakamlarla Gerçeklik

Kontrollü ve regülasyona uygun şekilde yetiştirilen 2 milyon medikal kenevir bitkisi,
yaklaşık 200–250 milyon kutu ilaca eşdeğer kannabinoid bazlı biyofarmasötik ham madde potansiyeli taşır.

Bu;

• Pandemi,
• İlaç tedarik zinciri kırılması,
• Küresel kriz,
• Jeopolitik ambargo

gibi senaryolarda ülkenin elinde bulunan bir sağlık sigortasıdır.

Bu bir “ürün satma” meselesi değildir. Bu bir hazırlıklı olma meselesidir.

Bilimsel Gerçek: Kannabinoidler Yeni Değil

Şunu özellikle vurgulamak isterim: Kannabinoidler yeni keşfedilmiş maddeler değildir.

CBN, CBD ve THC’den önce izole edilmiştir. Kenevir üzerine bilimsel çalışmalar:

• 100 yıl değil,
• 2 bin yıl değil,
• binlerce yıllık tıbbi ve farmakolojik kanıtlara dayanmaktadır.

Bugün yaptığımız şey, bu bilgiyi GMP, EMA, ICH, HERA gibi modern regülasyon çerçeveleriyle yeniden yapılandırmaktır.”

Ve son cümleleri çok çarpıcı:

“Kenevir meselesi bir ideolojik tartışma değildir. Bir tarım teşviki de değildir.

Bu mesele:

• Ulusal sağlık güvenliği,
• Biyofarmasötik bağımsızlık,
• Kriz öncesi hazırlık

meselesidir.

Bugün bu adımı atan ülkeler, yarın kriz çıktığında “ne yapacağız?” diye sormaz.

Çünkü cevabı önceden hazırlamışlardır.”